بررسی اختلاف فقهای اهل تسنن در خصوص چگونگی تحقق عنوان قتل عمد-پایان نامه حقوق

 دانلود پایان نامه

موضوع :

 بررسی معیارهای تشخیصی قتل عمدی در حقوق کیفری ایران و فقه اسلامی

پایان نامه ارشد :

روایات

با بررسی و مطالعه ی روایات و احادیثی که در ادامه بیان می گردد می توان گفت که هیچ نظام اجتماعی به اندازه سیستم حقوقی اسلام به حیات انسان و عمل قتل و مجازات قتل اهمیت نداده است. شریعت مقدسه اسلام از لحاظ اجتماعی و اخلاقی قتل را زشت ترین عمل انسانی در پیشگاه خداوند متعال و امت معرفی کرده و حتی آن را با قتل یک جامعه مساوی دانسته و برای عمل قتل از نظر حقوقی، جزای دنیوی حسب مورد و در دنیای ابدی و عده آتش جهنم را داده است. (در فروع کافی از ابی الجار، روایت کرده که او از ابی جعفر (ع) نقل نموده است که «حضرت فرمود کسی نیست که در راه حق و یا باطل کشته شده باشد مگر این که او در روز قیامت محشور می شود در حالی که با دست راست قاتلش را گرفته و با دست چپ خود سر بریده خود را در حالی که از رگ های گردش خون جاری می شود عرض می کند: پروردگارا از این شخص سوال کن چرا و برای چه من را کشته است. پس اگر کشتن او برای رضای خداوند احدیت باشد قاتل را به بهشت و مقتول را به جهنم می برند و اگر قاتل بگوید برای رضای کس دیگر او را کشتته ام در آن وقت به مقتول امر می کند او را بکش، چنانکه تو را کشته است و بعد خداوند عالم عزّ وجل در حق آنها هر چه بخواهم حکم می کند.)[1] در همین زمینه روایتی دیگر، ابی حمزه ثمالی از حضرت سجاد (ع) نقل می کند که پیامبر اسلام (ص) فرمودند: مغرور نکند شما ره قوه و قدرت بازوی خودتان که آنها را با خون مردم آغشته و آلوده کنید به درستی که برای آن خون در نزد خداوند عالم قاتلی است که دائماً زنده می باشد و نمی میرد گفتند یا رسول الله منظور از قاتلی که نمی میرد چیست؟ فرمود آتش جهنم است.»[2]

از رسول خدا (ص) نقل شده است: « لا تقتل نفس ظلما إلا کان على ابن آدم الأول کفل من
دمها لأنه کان أول من سن القتل: هر کس به ستم کشته شود بهره ای از خون بر عهده فرزند نخست آدم است که او نخستین کسی است که قتل را بنیاد گذاشت. که در این خصوص روایتی نقل شده که در تفسیر المیزان آمده است: (قابیل پسر آدم با موهایش روی خورشید معلق بوده خورشید هر کجا از سرما و گرما می رود او را با خود می برد و همین طور تا روز قیامت هست و چون قیامت شود خدا او را به دوزخ می اندازد.» [3]

[1]–  کلینی رازی،محمد ابن یعقوب ، الفروع مِنَ الکافی، بیروت، دار صعب للمطبوعات ، چاپ سوم، جلد 7، 1401 ق ،ص 273.

[2]–  قال: رسول الله (ص) لا یغرنکم رحب الذراعین بالدم، فان له عند الله قاتلاً لا یموت. قالوا: یا رسول الله؛ وما قاتِل لا یموتُ؟ فقال النّارُ، حرّ عاملی (محمد بن الحسن، وسایل الشیعه، تهران، المکتبه الاسلامیه، چاپ چهارم، جلد 19، ص 5.

[3]–  طباطبایی ،محمد حسین ،  پیشین ، ص 489-487.

 

سوالات یا اهداف این پایان نامه :

هدف تحقیق

هدف از تحقیق شناسایی ضابطه تحقق جرم قتل عمد است زیرا با مطالعه و بررسی نظریاتی که توسط فقها و حقوقدانان ارائه شده است می توانیم راهکارهای مناسبی در جهت تشخیص و تفکیک انواع جرم قتل به دست آوریم .

پرسش های تحقیق

1 .آیا فقها معیار های مشابهی را در مورد تحقق قتل عمد اظهار کرده اند؟

2 .آیا قاتل در رابطه با بند ب ماده 206 قانون مجازات اسلامی باید علم به کشنده بودن فعل ارتکابی داشته باشد یا خیر؟

3 .آیا اشتباه در هویت مقتول تاثیری در میزان مسئولیت مرتکب در عمدی بودن یا غیر عمدی بودن قتل دارد؟آیا می توان این نوع از اشتباه را تحت عنوان قتل عمد مستوجب قصاص دانست؟