٩١

فیلیپین

١۶

پاکستان

٨٩

سریلانکا

٩٠

سیرالئون

١١۴

تایلند

١۶٢

ویتنام

۲- ۲- بیماریهای گیاهی
تعریف بیماری از نظر افراد مختلف به صورتهای متفاوت بیان میشود. از نظر یک کشاورز بیماری به صورت کاهش محصول و در نتیجه کاهش درآمد بیان میگردد. ولی از نظر یک پزشک، بیماری با علل و علائم آن سنجیده میشود. هر گونه فرایند غیرعادی در گیاه را که در اثر تحریک مداوم به وجود آید و منجر به تغییرات در فعالیت متابولیکی و سبب ظهور علائم گردد میتوان بیماری نامید. برای ایجاد یک بیماری باید چند عامل تعیینکننده مانند پاتوژن، شرایط محیطی مساعد برای رشد پاتوژن، میزبان حساس و ناقل وجود داشته باشند به عوامل بیماریزای گیاهی اصطلاحا پاتوژن میگویند (الهینیا، ۱۳۸۴).
۲-۲-۱- بیماریهای برنج
بیماریهای برنج در غالب مناطق کشت گیاه، عامل اصلی کاهش محصول است (اخوت، ١٣٨٣). بیماریهای انگلی در اثر قارچها، باکتریها، ویروسها، مایکوپلاسماها و نماتدها ایجاد میشوند. بیماریهای غیرانگلی در اثر عوامل نامساعد محیطی یا تغذیهای مانند کمی یا زیادی غذا و کمآبی، حرارت نامناسب، زیادی اسیدیتهی خاک یا قلیاییبودن آن، سموم و خسارت مکانیکی بوجود میآید (اخوت، ١٣٨٣). بوته برنج در تمامی مراحل رشد مبتلا به بیماریهایی شده که کمیت و کیفیت محصول را کاهش میدهد (اخوت، ١٣٨٣). شدت بیماریها بستگی به شدت بیماریزایی پاتوژن، عوامل محیطی و حساسیت رقم کشتشده دارد. در مورد بیماریهای ویروسی، میکوپلاسمایی و بعضی باکتریها وجود ناقل ضروری است (اخوت، ١٣٨٣).
برنج در والنسیا (اسپانیا) مساحتی بالغ بر ١۵٠٠٠ هکتار اطراف دریاچهی آلبوفرا را در بر میگیرد. در مزارع برنج با مشکلات مربوط به برنامه کود و برنامه کاربردی آفتکشها مواجهایم. مهمترین آفات برنج در این مناطق Chilo suppresalis و مهمترین بیماری ناشی از قارچ Magnaporthe grisea و Helminthosporium oryzae است .(Osca et al., 2004)
همچنین در روسیه بیش از ٣٠ بیماری قارچی روی برنج شناسایی شده که مهمترین آنها بیماری بلاست است. پس از ٧٠ سال از کشت برنج، ١٢-١٠ سال از شناسایی چرخه زندگی بیماری بلاست میگذرد (Kharitonov et al., 2004).
در بنگلادش علت اصلی کاهش عملکرد برنج را به بیماریها نسبت میدهند. در میان بیماریهای مختلف، سوختگی باکتریایی برگ، پوسیدگی غلاف، سوختگی غلاف، بلاست و لکهقهوهای از اهمیت بیشتری برخوردارند .(Biswas et al., 2011)
۲-۲-۲- بلاست برنج
بیماری بلاست یکی از مهمترین بیماریهای برنج در سراسر جهان است. در اثر حمله عامل بیماری یعنی قارچ Pyricularia grisea، روی برگهای گیاهچه و بوتهای برنج در مراحل اولیهی رشد و پنجهزنی در شرایط مناسب لکههایی ظاهر شده و سبب برگسوزی میشود. آلودگی شدید روی دم خوشه و گره های ساقه اغلب خسارت زیاد زده و تعداد خوشه تقلیل یافته، باعث کاهش وزن هزاردانه و کیفیت محصول میشود (اخوت و همکاران، ۱۳۶۹). این بیماری اولین بار در ژاپن به سال ١٧٠۴ شناسایی گردید. بیماری در ایتالیا Brusone و در عراق به نام Shara گزارش شده است ((Ou, 1985. بلاست برنج اولین بار در آفریقا در سال ١٩٣٠ مشاهده گردید و امروزه مخربترین بیماری در منطقه آفریقا است (Sere, 1999). در کشور بورکینافاسو، بلاست گردن مخربتر از بلاست برگ است (Sere, 1999). در مناطق کشت دیم در استان کومو در بورکینافاسو، کاهش عملکرد بین ١٧ تا ۵٩٩ کیلوگرم در هکتار (٢٢-١% از کل محصول) ثبت گردید. در مناطق کشت آبی استان کاریفیگولا ، کاهش عملکرد بیشتر بود و بین ١٣۴ تا ٨۶٧ کیلوگرم در هکتار معادل ٣/۴۵-٢/۴% از کل تولید ثبت گردید (Sere, 1999). بنابراین کشت برنج در این مناطق با افزایش بیماری بلاست همراه است. طبق تحقیقات انجام یافته احتمال بروز بیماری بلاست گردن در مناطقی که کود مصرف نشده، ٧/١ تا نصف میزان آن در زمینهایی است که کود مصرف شده است (Sere, 1999). بنابراین بلاست با افزایش مصرف کودهای شیمیایی افزایش مییابد (Sere, 1999). در غنا، بررسیهای انجام یافته روی ٢۶۴ زمین کشاورزی در سراسر کشور نشان داد که تنوع ژنتیکی پاتوژن در مناطق مورد آزمایش با میزان خسارت بیماری ارتباط دارد (Nutsugah et al., 2008). بلاست بیماری عمده در مناطق مرتفع و دشتهای گامبیا است. کاهش محصول با توجه به گونه و منطقهی آلودگی متفاوت است. اگر چه اهمیت اقتصادی بیماری در گامبیا ثبت نشده است اما در پارهای گزارشها خسارت آنرا ١٠٠% در شرایط تنش اعلام کردهاند (Jobe et al., 2003).
در سیرالئون کاهش عملکرد ۵/١۴-٢/٣% در زمینهای پست و بلند، در ارقام مختلف گزارش گردید (Fomba, 1984). در صحرا، خسارت ناشی از بلاست گردن ٩/٣٠-١۶% گزارش گردید (Fomba, 1984). در نیجریه در مناطق کشاورزی رو به رشد، بیماری ممکن است منجر به ۵٠-٣۵% کاهش عملکرد گردد و در زمان شیوع بیماری تا ١٠٠% خسارت نیز گزارش گردیده است (Sere, 1999). خسارت آن در هند در سالهای ۶١-١٩۶٠، ١٠-۵ % (Padmanabhan, 1965)، در ژاپن طی سالهای ۶٠-١٩۵٣ و در اپیدمی نیمه دههی ١٩٧٠ در کره ٣% و در فیلیپین ۶٠-۵٠% گزارش شده است (Sere, 1999). اپیدمی بلاست در ١٩۴١ در ژاپن باعث قحطی شده است (Ou, 1985).
تنها منطقهی دنیا که تاکنون بیماری مشاهده نشده، جنوب شرقی استرالیا است. در این منطقه از طریق پیشآگاهی و رعایت شرایط قرنطینه مانع از ورود کنیدی و میسلیوم عامل بیماری شدهاند. در شرایط خشک و در دمای محیط، کنیدیها بیش از یکسال

دانلود کامل پایان نامه در سایت pifo.ir موجود است.

و میسلیوم تا ٣ سال زنده میماند. با توجه به بقای طولانی، واردات و حمل و نقل توسط مسافران به همراه دانه های آلودهی برنج، علفهای هرز و محصولات ساختهشده از کاه برنج میتوانند باعث انتقال بیماری به مناطق جنوب شرقی استرالیا گردد. بلاست برنج در مناطق شمالی استرالیا گزارش شده بنابراین مسافران داخلی نیز میتوانند آنرا منتقل کنند (Phillips et al., 1992).